10 stycznia 2018

Po co nam notariusz?

Czynności notarialne

Notariusz przygotuje dla nas akty notarialne, czyli oświadczenia woli i umowy prawne, które będą miały charakter publicznego dokumentu. Akty notarialne posiadają rękojmię wiary publicznej, co oznacza, że każdy ma prawo i obowiązek przyjmować to, co jest zawarte w akcie notarialnym, za prawdziwe i zgodne z prawem. Notariusz posiada pieczęć z orłem białym, a za swoje działania pobiera honorarium – taksę notarialną.

Notariusz

Notariusze byli kiedyś rejentami (regentami), czyli urzędnikami sprawującymi władzę w zastępstwie władcy. Oznaczało to stanowienie prawa w jego imieniu. Dzisiaj wygląda to podobnie, chociaż oczywiście jest to czynione w imieniu całego państwa, a nie monarchy. Notariusz jest prawnikiem, ale nie funkcjonariuszem publicznym, który ma za zadanie tak ukształtować stosunki pomiędzy zainteresowanymi stronami, by nie miały one wątpliwości co do stosunków między sobą i by skutki takiego kształtowania stosunków można było publicznie uznać za prawdziwe. Innymi słowy, notariusz zapobiega wszelkiego rodzaju konfliktom i nieporozumieniom oraz stanowi wsparcie dla stron umożliwiające im ukształtowanie stosunków tak, jak sobie tego życzą, właśnie za pomocą dokumentów wydawanych na mocy prawa.

Obowiązki notariusza

Notariusz sporządza przede wszystkim akty notarialne, ale w jego gestii są również poświadczenia, doręczanie oświadczeń, przygotowywanie protokołów, tworzenie weksli i czeków, przechowywanie pieniędzy i papierów wartościowych, wykonywanie odpisów dokumentów, przygotowywanie projektów aktów i zaświadczeń innego typu, na przykład o zrzeknięciu się spadku przez osoby, które nie chcą dziedziczyć.

W większości przypadków akt notarialny może powstać, ale wcale nie musi. Obowiązek zawarcia umowy czy złożenia oświadczenia woli w formie aktu notarialnego powstaje w chwili, kiedy strony zawierają umowy, których przedmiotem są nieruchomości i prawa do nich, zawierane są umowy określonych spółek i przyjmowany jest statut spółki akcyjnej, ustanawiana jest rozdzielność majątkowa bądź intercyza zmienia formę wspólnoty majątkowej małżonków, jak również we wszystkich przypadkach ustanowienia pełnomocnika dla czynności, które będą wykonywane w formie aktu notarialnego.

Forma aktu notarialnego jest silniejsza od każdej innej formy, więc akt notarialny jest w stanie unieważnić wszelkie wcześniejsze ustalenia stron wykonane w inny sposób.